AB e-ihracatında ürün kodu zorunluluğu: M-PID ve NS-PID nasıl eşlenir

Ticaret Bakanlığı'nın açıklamalarını aktaran haberlere göre, 1 Kasım 2026'dan itibaren Türkiye'den AB'deki tüketicilere gönderilen e-ihracat paketlerinin gümrük verisinde her ürün için iki kod bulunması gerekiyor: M-PID ve NS-PID. Ürünün barkodu varsa o da üçüncü kod olarak ekleniyor. Bakanlık e-ihracatçılardan bu tarihten önce ürün kodu eşlemelerini kontrol etmelerini istedi.

Gönüllü dönem 31 Ekim'de bitiyor

Ürün tanımlayıcıları (PID) 1 Temmuz 2026'dan beri gönüllü olarak beyan edilebiliyordu. Endeks24'ün BAİB'in 2026/168 sayılı genelgesine dayandırdığı habere göre 1 Kasım'dan itibaren M-PID ve NS-PID beyanı zorunlu hale geliyor.

İkincil kaynaklar yasal dayanak olarak 30 Haziran 2026 tarihli (AB) 2026/1022 sayılı Komisyon Yetki Devri Tüzüğü'nü gösteriyor. Icecat'in Komisyon rehberine ilişkin aktarımına göre gönüllü dönemde yaptırım uygulanmadı; zorunlu dönemde ise kurala uymayan beyanlar bekletilebilir veya reddedilebilir. Bu bilgi Icecat'in aktarımına dayanıyor, resmi bir AB metninden doğrulanmış değil. Yine de hazırlığı bu ihtimale göre yapmanızı öneririz.

Üç kod ne anlama geliyor

Bakanlığın E-İhracat Daire Başkanı Hasan Önal'ın tanımları İstanbul Ticaret Gazetesi'nde şöyle aktarılıyor:

• M-PID: Satıcı, pazaryeri ya da platform tarafından atanan ürün kodu. Zorunlu.
• NS-PID: Üreticinin veya tedarikçinin standart dışı model, ürün ya da parça numarası. Zorunlu.
• S-PID: GTIN veya EAN gibi uluslararası bir standarda dayanan tanımlayıcı. Ürün için mevcutsa zorunlu.

Barkodu olmayan ürün için yeni barkod almanız gerekmiyor. Endeks24'ün ifadesiyle düzenleme "barkodu olmayan ürünler için yeni barkod alma şartı getirmiyor". Elinizde GTIN yoksa uydurmayın. Yokluğun nasıl belirtildiğini aşağıda anlatıyoruz.

Önal ayrıca üretici, satıcı, pazaryeri ve beyanı yapan taraf farklı kişiler olduğunda verinin hepsinde tutarlı kalması gerektiğini vurguladı. Ürünü tedarikçiden alıyor ya da gümrük işini müşavire bırakıyorsanız, aynı varyant için her tarafın aynı kodları kullandığını kontrol etmenizi öneririz.

Amazon ve Temu'da M-PID hangisi? Resmi bir cevap yok

Önce terim karışıklığını ayıralım. Türk basını M-PID'i genellikle "Marketplace Product ID", yani satış sitesindeki kod diye açıklıyor. AB terminolojisinde ise M harfi "Merchant" anlamına geliyor. FedEx'in AB PID rehberi M-PID'i ürünü katalogunuzda tanımlamak için kullandığınız kendi SKU'nuz veya ürün kodunuz olarak tarif ediyor. NS-PID'i üreticinin model, parça ya da stil numarası, S-PID'i ise varsa GTIN, EAN, UPC veya ISBN olarak tanımlıyor.

Amazon'un ASIN, seller SKU ve FNSKU'dan, Temu'nun ise goods ID, SKU ID ve seller SKU'dan hangisinin M-PID sayılacağına dair yayımlanmış bir açıklama yok. Bakanlığın tanımı M-PID'in satıcı, pazaryeri veya platform tarafından atanabileceğini söylüyor. Zonos ise SKU'nun da ürün ID'sinin de M-PID olarak kullanılabileceğini yazıyor.

Pazaryerine özgü eşlemenin farklı çıkabileceğini gösteren örnek eBay. eBay, M-PID olarak ilan numarasını (eBay Listing ID) kullanacağını duyurdu. Amazon veya Temu'nun benzer bir duyuru yapıp yapmayacağı belli değil.

Tavsiyemiz: her varyant için tek ve kalıcı bir M-PID seçin. Çoğu satıcı için en doğal aday kendi SKU'nuz. Aynı değeri pazaryeri verinizde, kargo belgelerinizde ve gümrük verisinde kullanın. Hangi değeri beklediklerini gümrük müşavirinize, kuryenize ya da Amazon veya Temu lojistik muhatabınıza yazılı olarak sorun ve cevabı saklayın. Pazaryeri ileride farklı bir eşleme duyurursa değişiklik büyük ölçüde tablonuzdaki bir sütunla sınırlı kalır. Yine de müşavirin veya kuryenin sistemine daha önce aktarılmış kayıtların da güncellenmesi gerekebilir.

Kodlar beyannameye nasıl giriyor

Beyanı kim yapıyorsa tüm geçerli PID'leri gümrüğe o iletir. Zonos'un teknik rehberine göre kodlar H1, H6 ve H7 beyannamelerinde 12 03 000 000 veri alanına TARIC belge kodlarıyla girilir: M-PID için C127, NS-PID için C128, S-PID için C129. S-PID yoksa Y081 istisna kodu kullanılır. Türkçe kaynaklar bu ayrıntıya değinmiyor, yalnızca S-PID'in mevcutsa sunulacağını söylüyor.

Kurye tarafında FedEx, her kodun önüne kısaltmasını (M-PID, NS-PID, S-PID) yazmanızı, S-PID yoksa "NO" eklemenizi istiyor. Varsayımsal bir varyant için satır şöyle görünebilir:

M-PID ÇNT-0425-SYH-M / NS-PID TDR-88 / S-PID NO

Ayırıcı ve sıralama taşıyıcıdan taşıyıcıya değişebilir. Kendi kuryenizin şablonunu isteyin.

Beyanı kendiniz vermiyorsanız sizin işiniz bu üç değeri doğru ve eksiksiz olarak beyanı yapan tarafa ulaştırmak. ETGB veya kurye akışında bu verinin kim tarafından, hangi kanaldan ve ne zamana kadar gireceği henüz açık biçimde tarif edilmiş değil. Bunu müşavirinizle netleştirin.

Kapsam: hangi gönderiler, ne kadar net

İkincil kaynaklara göre kural, AB'deki tüketiciye ithal mal satışı niteliğindeki mesafeli satış gönderilerini kapsıyor. Amazon.de, .fr, .it, .es siparişlerini veya Temu AB siparişlerini Türkiye'den doğrudan alıcıya gönderiyorsanız büyük ihtimalle bu gruptasınız. Kapsamın sınırları ise henüz kesinleşmiş değil.

Değer eşiği konusunda kaynaklar çelişiyor. FedEx'in rehberi kuralı 150 € ve altındaki B2C gönderiler için tarif ediyor, Passport ve UPS de aynı çerçeveyi kullanıyor. Öte yandan bir ticaret blogunun alıntıladığı başka bir FedEx sayfası ve eBay "değerden bağımsız" ifadesini kullanıyor. Passport, Komisyon'un kapsamı netleştirmek için tüzükte değişiklik yaptığını yazıyor; bu bilgi şimdilik tek bir kaynağa dayanıyor. Tavsiyemiz, 150 €'nun üstündeki B2C paketleriniz için de kodları hazır tutmanız.

Amazon FBA depolarına giden toplu B2B sevkiyatların bu kuralın dışında kaldığı ikincil kaynaklarda geçiyor, ancak resmi bir metinle teyit edilmiş değil. FBA'e mal gönderiyorsanız müşavirinize ayrıca sorun.

Karıştırılmaması gereken bir konu daha var: PID kuralı, 1 Temmuz 2026'dan beri düşük değerli paketlere uygulanan 3 €'luk sabit gümrük vergisinden ayrı bir yükümlülük. Passport bunu vergi değişikliğinin yeni adı değil, ayrı ve ek bir şart olarak tanımlıyor.

SKU bazında kontrol listesi

Aşağıdaki adımlar bizim tavsiyemiz, resmi bir şablon değil.

1. Her varyant için tek satırlık bir katalog tablosu açın. Sütunlar: pazaryeri ilan kimliği veya ASIN, seller SKU, M-PID, NS-PID, GTIN/S-PID (yoksa "yok") ve GTİP/HS kodu.
2. M-PID sütununu doldurun. Varyant başına tek değer kullanın; beden ve renk ayrı satırlarda olsun. Kendi SKU'nuzu kullanıyorsanız aynen kopyalayın, sonradan kısaltmayın.
3. NS-PID'i tedarikçi faturası, proforma veya ürün etiketindeki model ya da parça numarasından alın. Ürünü kendiniz üretiyorsanız kendi model numaranızı yazın. Bu alan hiçbir satırda boş kalmamalı.
4. S-PID sütununa yalnızca gerçek bir GTIN, EAN, UPC veya ISBN yazın. Yoksa "yok" yazın ve müşavirinize bunu nasıl beyan edeceğini sorun (ikincil kaynaklara göre Y081).
5. Tabloyu gümrük müşavirinize veya kuryenize gönderin ve kendi sistemlerine aktarabildiklerini teyit edin.
6. 1 Kasım sonrasındaki ilk gönderi partisinin gümrük durumunu yakından izleyin. Bekleyen ya da reddedilen paket olursa hangi kodun sorun çıkardığını kayda alın.

Müşavirinize ve kuryenize sorulacak beş soru

• M-PID olarak hangi değeri bekliyorsunuz: seller SKU, ASIN, Temu goods ID?
• Kodları ETGB veya kurye beyanına kim, hangi kanaldan giriyor?
• Veriyi her gönderiden ne kadar önce iletmemiz gerekiyor?
• GTIN'i olmayan ürünlerde S-PID alanını nasıl dolduruyorsunuz?
• 150 €'nun üzerindeki B2C paketlerde ve FBA'e giden B2B sevkiyatlarda da kodları istiyor musunuz?

1 Kasım sonrası için henüz bilinmeyenler

1 Kasım'dan sonra bir geçiş toleransı ya da ek süre tanındığına dair bir bilgi yok. Gönüllü dönemde yaptırım uygulanmamış olması, Kasım'da da uygulanmayacağı anlamına gelmiyor. BAİB 2026/168 genelgesinin ve Bakanlık yazısının tam metni de bu yazı hazırlanırken elimizde değildi.

İlk adım olarak 31 Ekim akşamına kadar en çok satan varyantlarınız için tabloyu doldurun ve yukarıdaki beş soruyla birlikte müşavirinize gönderin. Kalan SKU'ları Kasım'ın ilk haftasında tamamlayın.

Kaynaklar

• AB'ye e-ihracatta ürün kodu beyanı 1 Kasım'da zorunlu oluyor (Endeks24)
• AB'ye ihracatta yeni dönem! 1 Kasım'da zorunlu oluyor (İstanbul Ticaret Gazetesi)
• EU Product Identifiers from 1 November 2026 (Icecat)
• FedEx EU PID Guide
• EU Product Identifiers (PID) – Zonos
• EU Product Identifiers (PID): The Complete 2026 Guide (Passport)
• EU customs update: New Product Identifier requirements (eBay Community)